Hoe je de 4 drempels naar duurzame mobiliteit overbrugt

Gepubliceerd:

Waarom is invoering van duurzame mobiliteit toch zo weerbarstig? Nog steeds zijn er relatief weinig bedrijven die het rigoureus durven aan te pakken. Vier drempels liggen in de weg, ontdekte Daan van Egeraat van Mobiliteit.NU.

De man achter het scanportaal ging in gesprek met twintig experts uit het veld over de invoering van duurzamere mobiliteit: werkgevers, adviseurs en dienstaanbieders. Wat bleek? Zij lopen allemaal tegen nagenoeg dezelfde zaken aan. Hoe kunnen we deze drempels slechten?

Drempel 1: Onvoldoende overzicht over de mogelijkheden

Oplossing: Zorg voor een businesscase voor alle betrokkenen

Werkgevers hebben onvoldoende inzicht in wat duurzame mobiliteit behelst. Een integrale visie ontbreekt vaak. 50% van de ondervraagden vond dat ze ‘te weinig’ inzicht hebben, de rest zelfs ‘veel te weinig’. Van Egeraat: ‘Iedereen die binnen een bedrijf betrokken is bij de besluitvorming, heeft weer andere belangen en een andere focus. Een verminderde CO2-uitstoot is voor een financiële beslisser niet interessant. En de HR-manager staat niet te springen om medewerkers warm te maken voor de invoering van een fietsplan vanwege een besparingsdoelstelling. De kunst is om multiselling te doen, dus door verschillende aspecten van een duurzame oplossing en de samenhang ervan in één plan te laten zien. Daarmee beperk je het afbreukrisico in de interne besluitvorming.’ Daarbij is het slim, maar ook een uitdaging, om bij het maken van een duurzaam plan, rekening te houden met de heersende bedrijfscultuur. ‘Als de meeste medewerkers binnen 10 km van werk wonen, dan liggen daar kansen. Maar is gebruik van OV of fiets not done in een bedrijf? Dan zullen de kansen slinken.’

Drempel 2: Gebrek aan bewijs dat maatregelen effect hebben

Oplossing: Kom met maatwerk op basis van benchmarks en scenario’s

Volgens tweederde van de experts zijn werkgevers vaak niet overtuigd van het nut van duurzame mobiliteit voor hun eigen organisatie. Van Egeraat: ‘Wanneer werkgevers weinig inzicht hebben in de effecten van maatregelen, zijn ze uiteraard minder bereid om die door te voeren. Praktijkcases zijn sterk afhankelijk van de organisatie waarin ze worden uitgevoerd – en overtuigen werkgevers daarom vaak niet.

‘Met online scans kun je afhankelijk van je wensen inzicht krijgen in de kansen voor jouw organisatie. Op basis van benchmarks en afgemeten scenario’s. Zo’n scan geeft een complete integrale visie op de kansen voor duurzame mobiliteit: van financiële winst tot CO2-reductie. Ook cultuuraspecten wegen mee bij het wegen van de mogelijke effectiviteit van de maatregelen binnen jouw bedrijf.’

Drempel 3: Onvolledige of onduidelijke procesmodellen

Oplossing: Wees vraaggericht, opportunistisch en flexibel

Wanneer voer je duurzame mobiliteit in? Wat is je eerste stap? Waar begin je? Hoe ziet het proces eruit? Hét moment om te verduurzamen bestaat niet. Het blijkt per bedrijf en per situatie verschillend. Het in gang zetten van verduurzaming heeft dan ook geen noodzakelijk, uniform startpunt. Daarom is het zinvol, die ervaringen te documenteren. Van de experts gaf 26% aan betere procesmodellen nuttig te vinden. 32% vond het zelfs essentieel. Van Egeraat: ‘Hoe kom je tot agendering, mogelijkheidsbesef en draagvlak binnen je bedrijf? De aanleidingen en momenten voor werkgevers om met duurzame mobiliteit te starten lopen uiteen. Het kan van alles zijn. Bijna geen werkgever zegt: ‘Vandaag beginnen we met duurzame mobiliteit’. Maar als bijvoorbeeld een contract afloopt, een huurcontract of leasecontract, kan dat een aanleiding zijn om duurzame oplossingen in de organisatie te gaan vervlechten. Zo’n aanleiding biedt dan kansen. Het portaal van Mobiliteit.NU beoogt allerlei processen, vanaf allerlei startpunten, te kunnen ondersteunen.’

Drempel 4: Invoering is te veel werk

Oplossing: Er liggen kansen voor dienstverleners die ontzorgen

Bedrijven willen ontzorgd worden op meerdere vlakken: zowel op gebied van beleid- en besluitvorming als bij operationele processen. Volgens 40% van de experts is de behoefte aan ontzorging groot. Bij nog eens 50% van de experts is die behoefte aanwezig, maar beperkt. Zij gaven onder meer aan: ‘Werkgevers willen niet (te)veel tijd kwijt zijn aan de invoering van duurzame mobiliteit’. En: ‘Werkgevers willen zich liever bezighouden met hun business.’

Van Egeraat ziet hier een belangrijke rol weggelegd voor de aanbieders van duurzame mobiliteit: ‘De meeste dienstaanbieders bieden bijvoorbeeld een elektrische fiets, auto of OV aan. En laten het verder aan de werkgever over om het beleid daar omheen te maken. Maar met een fantastische OV-kaart heb je alleen het aanbod georganiseerd en niet de vraag. Dienstaanbieders zullen dus wel in de lacune móeten voorzien – met communicatie, regelingen, beleidsvorming, procesinrichting, etc. – anders blijft alles bij het oude.’

 

…Onoverkomelijke drempels?

Als aanvulling op zijn onderzoek stelt Van Egeraat: ‘Stel dat de experts gelijk hebben. Dat de drempels nu inderdaad te hoog zijn. Dan verklaart dat waarom verduurzaming van mobiliteit zo’n traag proces is gebleken. Maar ten opzichte van twintig jaar geleden ligt de lat nu hoger – bijvoorbeeld door het Europese Klimaat- en Energiebeleid. Het ziet er niet naar uit dat dit beleid bij de volgende kabinetswisseling rigoureus zal wijzigen. We gaan niet meer ontkomen aan verduurzaming. Dan is één ding zeker: die drempels, die moeten we gaan opruimen.’

Daan van Egeraat is innovatie-adviseur en adviseert bedrijven over duurzaamheidsvraagstukken.

Over

Daan van Egeraat is directeur van Montefeltro, een onafhankelijk adviesbureau voor projectmanagement en innovatie. Zijn visie is dat belonen van gewenst gedrag van medewerkers voor werkgevers grote kansen biedt, maar dat we het vooral simpel moeten houden.

Nieuwsbriefbanner